Τέσσερις ομάδες αντί για εκατό κατηγορίες
Η οργάνωση του οικογενειακού προϋπολογισμού ταξινομεί τα έξοδα σε δύο επίπεδα. Το πρώτο είναι τέσσερις ομάδες που απαντούν στο «τι είδους χρήματα είναι αυτά». Το δεύτερο είναι οι κατηγορίες — έως δέκα σε κάθε ομάδα — που απαντούν στο «για τι ήταν». Η ομάδα καθοδηγεί το σχέδιό σου· η κατηγορία σού δείχνει πού να ψάξεις για οικονομία.
| Ομάδα | Κατηγορίες εξόδων | Όριο |
|---|---|---|
| ΑΝΑΓΚΕΣ | ενοίκιο, λογαριασμοί και internet, σούπερ μάρκετ, μετακινήσεις, υγεία, παιδιά και παιδικός σταθμός, ασφάλειες | έως 60% |
| ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ | εστιατόρια και delivery, διασκέδαση, ρούχα, συνδρομές, χόμπι, δώρα, διακοπές | 10–30% |
| ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ | ταμείο έκτακτης ανάγκης, στόχος, έκτακτες δόσεις χρεών, επενδύσεις, σύνταξη | από 10% |
| ΧΡΕΗ | ελάχιστες δόσεις στεγαστικού, δανείων, πιστωτικών καρτών και δανείου αυτοκινήτου | έως 15%, με στεγαστικό έως 33% |
Δύο ακόμη ομάδες συμπληρώνουν την εικόνα: ΕΣΟΔΑ (μισθός, δώρα, επίδομα παιδιού) και ΛΟΙΠΑ για τα έκτακτα κονδύλια. Μια μεταφορά ανάμεσα στους δικούς σου λογαριασμούς είναι μεταφορά, όχι έξοδο, γι' αυτό η οργάνωση την αφήνει έξω από τα σύνολα.
Μηνιαίες κατηγορίες εξόδων με παράδειγμα
Ένα άτομο στην Ελλάδα, 1.200 € καθαρά τον μήνα. Κάθε κατηγορία παίρνει ένα προγραμματισμένο ποσό, και τα σύνολα των ομάδων δείχνουν τη μοιρασιά με μια ματιά:
| Κατηγορία | Ομάδα | Τον μήνα |
|---|---|---|
| Ενοίκιο | ΑΝΑΓΚΕΣ | 380 € |
| Λογαριασμοί και internet | ΑΝΑΓΚΕΣ | 100 € |
| Σούπερ μάρκετ | ΑΝΑΓΚΕΣ | 170 € |
| Μετακινήσεις | ΑΝΑΓΚΕΣ | 30 € |
| Υγεία | ΑΝΑΓΚΕΣ | 15 € |
| Εστιατόρια, διασκέδαση, ρούχα, συνδρομές, δώρα | ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ | 165 € |
| Ταμείο έκτακτης ανάγκης | ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ | 120 € |
| Στόχος, π.χ. διακοπές | ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ | 40 € |
| Καταναλωτικό δάνειο | ΧΡΕΗ | 80 € |
| Λοιπά έξοδα | ΛΟΙΠΑ | 40 € |
Οι ΑΝΑΓΚΕΣ φτάνουν τα 695 €, δηλαδή το 57,9% του εισοδήματος· οι ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ το 13,8%, η ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ το 13,3% και τα ΧΡΕΗ το 6,7%. Κάθε ομάδα είναι εντός ορίου, και τα 60 € που μένουν μπορούν να πάνε κατευθείαν στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ. Βάλε τα δικά σου ποσά στο πρότυπο οικογενειακού προϋπολογισμού, και θα υπολογίσει τα μερίδια για σένα.
Σταθερά, μεταβλητά και ακανόνιστα έξοδα
- Σταθερά (ενοίκιο, δόσεις δανείων, internet, συνδρομές): τα περνάς μία φορά, στο σχέδιο του μήνα. Σου λένε πόσα μένουν για όλα τα υπόλοιπα.
- Μεταβλητά (σούπερ μάρκετ, καύσιμα, εστιατόρια): τα ταξινομείς κάθε μέρα. Εδώ βρίσκεται η οικονομία, γιατί κάθε κατηγορία έχει το δικό της σύνολο και βλέπεις ποια να περιορίσεις.
- Ακανόνιστα (τέλη κυκλοφορίας, ΚΤΕΟ, ασφάλεια αυτοκινήτου και κατοικίας, ΕΝΦΙΑ, Χριστούγεννα, Πάσχα, έναρξη της σχολικής χρονιάς): άθροισε τον χρόνο, διαίρεσε με το 12 και μετέφερε αυτό το ποσό κάθε μήνα στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ ως «Στόχο». 1.200 € τον χρόνο γίνονται 100 € τον μήνα, και κάθε λογαριασμός είναι ήδη καλυμμένος όταν έρθει.
Πώς να φτιάξεις τη δική σου λίστα κατηγοριών
- Ξεκίνα από την κίνηση λογαριασμού του προηγούμενου μήνα. Κάθε πληρωμή παίρνει πρώτα μια ομάδα· μια κατηγορία δημιουργείται όταν μια ομάδα έχει πολλά έξοδα του ίδιου είδους. Τρία ψώνια στο σούπερ μάρκετ κάνουν την κατηγορία «Σούπερ μάρκετ»· μια αγορά ποδηλάτου μένει προς το παρόν στην ομάδα της.
- Μία κατηγορία, μία απόφαση. Το «Σούπερ μάρκετ» και τα «Εστιατόρια» είναι χωριστά, γιατί το καθένα οδηγεί σε διαφορετική αλλαγή: εβδομαδιαίο μενού ή φαγητό από το σπίτι. Οι «Λογαριασμοί και internet» είναι μαζί, γιατί τους συγκρίνεις μία φορά τον χρόνο, στη λήξη των συμβολαίων.
- Δώσε τα δικά σου ονόματα. Η παραπάνω λίστα είναι σημείο εκκίνησης. Ένα σπίτι με μωρό χρειάζεται «Μωρό», ένα σπίτι με σκύλο «Κατοικίδια». Κάθε κατηγορία έχει το δικό της χρώμα, οπότε την εντοπίζεις αμέσως στο γράφημα.
- Ξανακοίτα τη λίστα μετά από έναν μήνα. Μια κατηγορία με ένα έξοδο τον μήνα ενώνεται με άλλη· μια κατηγορία που συνεχώς μεγαλώνει χωρίζεται στα δύο. Η λίστα μεγαλώνει μαζί με τον προϋπολογισμό σου.
Ο ρυθμός του οικογενειακού προϋπολογισμού: 2 λεπτά, 10 λεπτά, 30 λεπτά
- Κάθε μέρα, 2 λεπτά. Οι χθεσινές αγορές παίρνουν ομάδα και κατηγορία. Πέντε έξοδα είναι πέντε κλικ. Μετά από μια εβδομάδα είναι συνήθεια· μετά από έναν μήνα έχεις πλήρη χάρτη των χρημάτων σου.
- Κάθε εβδομάδα, 10 λεπτά. Το μερίδιο κάθε ομάδας απέναντι στο όριό της και το ποσό που μένει. Μία απόφαση για την επόμενη εβδομάδα: ποια κατηγορία στις ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ να περιορίσεις ή πόσα να προσθέσεις στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ.
- Κάθε μήνα, 30 λεπτά. Ένα ποσό για κάθε ομάδα τον επόμενο μήνα στο πρότυπο οικογενειακού προϋπολογισμού, μια μεταφορά στον στόχο τη μέρα της πληρωμής και μια έκτακτη δόση χρέους αν περισσέψει κάτι — ποιο χρέος πρώτο, το δείχνει το σχέδιο αποπληρωμής χρεών.
Τετράδιο, υπολογιστικό φύλλο ή εφαρμογή;
| Τετράδιο | Υπολογιστικό φύλλο | Groworth | |
|---|---|---|---|
| Ξεκίνημα | ένα στυλό | κατέβασμα αρχείου | δωρεάν λογαριασμός |
| Έξοδα | αντιγραμμένα από αποδείξεις | επικολλημένα από την κίνηση λογαριασμού | αρχείο CSV ή σύνδεση με την τράπεζα |
| Σύνολα και όρια | αθροισμένα την Κυριακή | τύποι | μετά από κάθε έξοδο |
| Στόχος | στο περιθώριο | ξεχωριστό φύλλο | επίπεδο 1–100 προς το ποσό σου |
Και τα τρία δουλεύουν όταν έχουν ρυθμό. Το τετράδιο και το υπολογιστικό φύλλο θέλουν μια συνεδρία την Κυριακή· η εφαρμογή θέλει δύο λεπτά τη μέρα στη δωρεάν εφαρμογή προϋπολογισμού.
Οι κατηγορίες σου και ο στόχος σου
Η λίστα κατηγοριών δείχνει πού είναι τα χρήματά σου. Ο στόχος δείχνει γιατί τα οργανώνεις: ταμείο έκτακτης ανάγκης 2.160 €, προκαταβολή για σπίτι, μηδενικό χρέος. Στο Groworth ο στόχος σου έχει ποσό, και η διαδρομή μοιράζεται σε 100 επίπεδα. Κάθε μεταφορά στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ και κάθε δόση πάνω από την ελάχιστη ανεβάζει το επίπεδό σου. Πώς να βρεις τα πρώτα 120 € τον μήνα για τον στόχο σου, το διαβάζεις στο άρθρο Πώς να κάνεις οικονομία.
Συχνές ερωτήσεις
Ποιες είναι οι βασικές κατηγορίες εξόδων;
Τέσσερις ομάδες καλύπτουν τον οικογενειακό προϋπολογισμό: ΑΝΑΓΚΕΣ (ενοίκιο, λογαριασμοί, σούπερ μάρκετ, μετακινήσεις, υγεία), ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ (εστιατόρια, διασκέδαση, ρούχα, συνδρομές), ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ (ταμείο έκτακτης ανάγκης, στόχοι, σύνταξη) και ΧΡΕΗ (ελάχιστες δόσεις). Μέσα σε κάθε ομάδα διάλεξε τρεις έως οκτώ κατηγορίες που ταιριάζουν στο σπίτι σου.
Πόσες κατηγορίες εξόδων να έχω;
Τέσσερις ομάδες και τρεις έως οκτώ κατηγορίες στην καθεμία. Έως δέκα ανά ομάδα κρατούν την ταξινόμηση γρήγορη και κάθε σύνολο χρήσιμο για μια απόφαση.
Το στεγαστικό είναι ανάγκη ή χρέος;
Στο Groworth η δόση του στεγαστικού ανήκει στα ΧΡΕΗ, με όριο έως 33% του εισοδήματος. Το ενοίκιο ανήκει στις ΑΝΑΓΚΕΣ, μέσα στο όριο της ομάδας έως 60%.
Πώς οργανώνω τα σταθερά και τα μεταβλητά έξοδα;
Πέρνα τα σταθερά μία φορά στο μηνιαίο σχέδιο, ταξινόμησε τα μεταβλητά κάθε μέρα, και τους ακανόνιστους λογαριασμούς διαίρεσέ τους με το 12, για να βάζεις στην άκρη το ποσό κάθε μήνα στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ.
Κάθε πότε να ξανακοιτάζω τον οικογενειακό προϋπολογισμό;
Δύο λεπτά τη μέρα για την ταξινόμηση των εξόδων, δέκα λεπτά την εβδομάδα για να συγκρίνεις τις ομάδες με τα όριά τους και μισή ώρα τον μήνα για το σχέδιο του επόμενου μήνα.
Είναι δωρεάν αυτή η λίστα κατηγοριών;
Ναι. Η λίστα κατηγοριών σε αυτή τη σελίδα λειτουργεί χωρίς εγγραφή, και στο Groworth οι ομάδες, οι κατηγορίες, ο στόχος και τα επίπεδα είναι δωρεάν χωρίς χρονικό όριο.