Πρώτος κανόνας: πλήρωσε πρώτα τον εαυτό σου
Η αποταμίευση πετυχαίνει καλύτερα όταν βάζεις τα χρήματα στην άκρη στην αρχή του μήνα και ξοδεύεις ό,τι μένει. Όρισε πάγια εντολή για τη μέρα της πληρωμής: τα χρήματα πηγαίνουν σε ξεχωριστό λογαριασμό ταμιευτηρίου πριν τα προγραμματίσεις για οτιδήποτε άλλο.
Για αρχή φτάνει το 10% του εισοδήματος. Με 1.200 € καθαρά, αυτό σημαίνει 120 € τον μήνα, δηλαδή 1.440 € τον χρόνο — περίπου 4 € τη μέρα.
Πώς να μοιράσεις το εισόδημα: τέσσερις ομάδες
Κάθε ευρώ που ξοδεύεις ανήκει σε μία από τέσσερις ομάδες. Το Groworth μοιράζει τα χρήματα με τον ίδιο τρόπο:
| Ομάδα | Όριο | Με 1.200 € |
|---|---|---|
| ΑΝΑΓΚΕΣενοίκιο ή στέγαση, λογαριασμοί, σούπερ μάρκετ, μετακινήσεις, υγεία | έως 60% | έως 720 € |
| ΕΠΙΘΥΜΙΕΣεστιατόρια, διασκέδαση, ρούχα, συνδρομές | 10–30% | 120–360 € |
| ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗταμείο έκτακτης ανάγκης, στόχοι, σύνταξη, έκτακτες δόσεις χρεών | από 10% | από 120 € |
| ΧΡΕΗδόσεις δανείων και πιστωτικών καρτών· με στεγαστικό έως 33% | έως 15% | έως 180 € |
Ο γνωστός κανόνας 50/30/20 μοιράζει το εισόδημα με παρόμοιο τρόπο. Τα παραπάνω όρια αφήνουν περισσότερο χώρο για τις ΑΝΑΓΚΕΣ, γιατί το ενοίκιο και οι λογαριασμοί συχνά παίρνουν πάνω από τον μισό μισθό, ειδικά στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη. Δοκίμασέ το με τους δικούς σου αριθμούς στο πρότυπο οικογενειακού προϋπολογισμού.
12 τρόποι να κάνεις οικονομία
- Πάγια εντολή τη μέρα της πληρωμής. Μεταφορά σε ξεχωριστό λογαριασμό ταμιευτηρίου τη μέρα που μπαίνει ο μισθός. Το ίδιο ποσό κάθε μήνα, αυτόματα.
- Κατέγραψε τα έξοδά σου για 30 μέρες. Δύο λεπτά τη μέρα, και μετά από έναν μήνα βλέπεις ακριβώς πόσα δίνεις για σούπερ μάρκετ, μετακινήσεις και μικροαγορές. Κάθε σχέδιο ξεκινά από αυτόν τον χάρτη.
- Ξανακοίτα τις συνδρομές σου. Τρεις συνδρομές των 10 € κάνουν 360 € τον χρόνο. Κράτα αυτές που χρησιμοποιείς κάθε εβδομάδα.
- Λίστα για τα ψώνια και εβδομαδιαίο μενού. Με λίστα τα ψώνια γίνονται πιο γρήγορα και πιο φθηνά, και τα προγραμματισμένα βραδινά αντικαθιστούν το delivery.
- Ο κανόνας των 48 ωρών. Για ό,τι κοστίζει πάνω από 100 €, περίμενε δύο μέρες. Ό,τι θέλεις ακόμη μετά από δύο μέρες, το αγοράζεις με καθαρό μυαλό.
- Φαγητό από το σπίτι. Τρεις μέρες την εβδομάδα αντί για φαγητό απ' έξω γύρω στα 8 € κάνουν 8 € × 12 = 96 € τον μήνα.
- Μία φορά τον χρόνο σύγκρινε ρεύμα, internet και ασφάλειες. Πάροχος ρεύματος και φυσικού αερίου, internet και κινητό, ασφάλεια αυτοκινήτου και κατοικίας: μία ώρα σύγκρισης προσφορών στη λήξη του συμβολαίου συχνά σου αφήνει μερικές δεκάδες έως εκατοντάδες ευρώ τον χρόνο.
- Δώρα και επιστροφές κατευθείαν στην αποταμίευση. Δώρο Χριστουγέννων, δώρο Πάσχα, επίδομα αδείας ή επιστροφή φόρου: πριν καν φτάσουν, αποφάσισε ότι πάνε στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ. Είναι χρήματα πάνω από τον κανονικό μήνα, οπότε τα βάζεις στην άκρη ολόκληρα.
- Ταμείο έκτακτης ανάγκης. Τρεις μήνες εξόδων της ομάδας ΑΝΑΓΚΕΣ. Με 720 € αυτό κάνει 2.160 € — αν βάζεις στην άκρη 120 € τον μήνα, το έχεις σε 18 μήνες. Με αυτό το μαξιλάρι, ένας απρόοπτος λογαριασμός γίνεται μια ήρεμη τραπεζική μεταφορά.
- Δώσε έξτρα στο πιο ακριβό χρέος. Κάθε ευρώ έκτακτης δόσης είναι τόκος που μένει σε σένα. Υπολόγισέ το στον υπολογισμό δόσης δανείου, και με πολλά χρέη στο σχέδιο αποπληρωμής χρεών.
- Στόχος με ποσό και ημερομηνία. «Διακοπές: 960 € ως τον Ιούνιο» σημαίνει 120 € τον μήνα για 8 μήνες. Ένα συγκεκριμένο ποσό και μια προθεσμία κάνουν την αποταμίευση σχέδιο.
- Τη μισή από κάθε αύξηση στην ομάδα ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ. Όταν ανεβαίνει το εισόδημά σου, βάλε τη μισή διαφορά στην αποταμίευση. Ζεις πιο άνετα και ταυτόχρονα αποταμιεύεις περισσότερα.
Τι ποσοστό του εισοδήματος να αποταμιεύεις;
Μια καλή αρχή είναι το 10%. Όταν το βάζεις στην άκρη άνετα για τρεις μήνες, ανέβασέ το κατά 1–2 ποσοστιαίες μονάδες. Αυτό μαζεύεις σε έναν χρόνο:
| Καθαρό εισόδημα τον μήνα | 5% | 10% | 20% |
|---|---|---|---|
| 900 € | 540 € | 1.080 € | 2.160 € |
| 1.200 € | 720 € | 1.440 € | 2.880 € |
| 1.800 € | 1.080 € | 2.160 € | 4.320 € |
Πώς να κάνεις οικονομία με χαμηλό εισόδημα
Το ποσοστό μετράει περισσότερο από το ποσό. Το 5% των 900 € είναι 45 € τον μήνα — 540 € τον χρόνο. Ακόμη και 3 € τη μέρα κάνουν 1.095 € τον χρόνο. Ξεκίνα με ένα ποσό που βάζεις στην άκρη άνετα και ανέβαζέ το με κάθε αύξηση.
Πώς να αποταμιεύεις μετρητά: η μέθοδος των φακέλων
Αν πληρώνεις πολλά με μετρητά, μοίρασέ τα τη μέρα της πληρωμής σε φακέλους: σούπερ μάρκετ, μετακινήσεις, έξοδοι. Κάθε φάκελος κρατά τον προϋπολογισμό της εβδομάδας, και ό,τι μένει την Κυριακή πηγαίνει στην αποταμίευση. Η ίδια μέθοδος δουλεύει και για τις πληρωμές με κάρτα: κάθε ομάδα έχει ένα όριο, και μια εφαρμογή προϋπολογισμού δείχνει πόσα μένουν σε κάθε «φάκελο».
Πώς να κάνεις οικονομία γρήγορα
Για γρήγορο αποτέλεσμα, συνδύασε τρία βήματα στον ίδιο μήνα: πάγωσε τις συνδρομές που χρησιμοποιείς λιγότερο, σχεδίασε όλα τα βραδινά για τέσσερις εβδομάδες και πούλησε κάτι που δεν χρησιμοποιείς πια. Μαζί συχνά ελευθερώνουν 100–200 € ήδη από τον πρώτο μήνα. Στείλε τα στην αποταμίευση την ίδια μέρα, όσο το σχέδιο είναι φρέσκο.
Πώς να μάθεις να αποταμιεύεις
Η αποταμίευση είναι συνήθεια, και οι συνήθειες χτίζονται από μικρές καθημερινές αποφάσεις. Στο Groworth ταξινομείς κάθε μέρα τα χθεσινά έξοδα στις ομάδες ΑΝΑΓΚΕΣ, ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ και ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ. Ο στόχος σου έχει ποσό, και ένα επίπεδο από το 1 ως το 100 δείχνει τη διαδρομή: το επίπεδο 100 σημαίνει ότι ο στόχος επιτεύχθηκε. Κάθε ευρώ που βάζεις στην άκρη, κάθε έκτακτη δόση χρέους και κάθε επένδυση ανεβάζει το επίπεδό σου. Τα έξοδα τα περνάς με το χέρι ή κάνεις εισαγωγή αρχείου CSV από την τράπεζά σου — δωρεάν. Δέκα λεπτά την Κυριακή για την εβδομαδιαία ανασκόπηση κρατούν το σχέδιο σε τροχιά.
Συχνές ερωτήσεις
Πώς ξεκινάω να αποταμιεύω;
Με δύο βήματα: πάγια εντολή για το 10% του εισοδήματος τη μέρα της πληρωμής και έναν μήνα καταγραφής εξόδων. Μετά από έναν μήνα βλέπεις πού είναι τα χρήματά σου και ξέρεις ποια ομάδα εξόδων να κοιτάξεις πρώτη.
Πόσα χρήματα να βάζω στην άκρη κάθε μήνα;
Ένα καλό όριο είναι τουλάχιστον το 10% του καθαρού εισοδήματος. Με 1.200 € αυτό κάνει 120 € τον μήνα. Η σταθερότητα μετράει περισσότερο από το ποσό: το ίδιο ποσό κάθε μήνα, τη μέρα της πληρωμής.
Τι είναι ο κανόνας 50/30/20;
50% του εισοδήματος για ανάγκες, 30% για επιθυμίες και 20% για αποταμίευση. Το Groworth χρησιμοποιεί τα δικά του όρια: ΑΝΑΓΚΕΣ έως 60%, ΕΠΙΘΥΜΙΕΣ 10–30%, ΑΠΟΤΑΜΙΕΥΣΗ από 10%, ΧΡΕΗ έως 15% (με στεγαστικό έως 33%).
Πώς να κάνω οικονομία στο σούπερ μάρκετ;
Εβδομαδιαίο μενού, ένα ή δύο ψώνια την εβδομάδα με λίστα και βραδινά μαγειρεμένα στο σπίτι. Κατέγραφε το σούπερ μάρκετ χωριστά από τα εστιατόρια — έτσι βλέπεις το αποτέλεσμα κάθε αλλαγής.
Πόσο μεγάλο πρέπει να είναι το ταμείο έκτακτης ανάγκης;
Συνήθως προτείνονται 3 έως 6 μήνες βασικών εξόδων, δηλαδή της ομάδας ΑΝΑΓΚΕΣ. Με 720 € τον μήνα αυτό κάνει 2.160 € έως 4.320 €.
Να αποταμιεύσω ή να ξεπληρώσω πρώτα το χρέος;
Και τα δύο κρατούν τα χρήματα σε σένα: οι αποταμιεύσεις μεγαλώνουν και η έκτακτη δόση μειώνει τους τόκους. Φτιάξε πρώτα ένα μικρό μαξιλάρι και μετά σύγκρινε: ο υπολογισμός δόσης δανείου δείχνει πόσους τόκους σου αφήνει μια έκτακτη δόση, δίπλα στον στόχο για τον οποίο αποταμιεύεις.